Collegemiddag Joods erfgoed in Nederland

Beleef een boeiende middag in een van de meest prachtige synagogen van Nederland: de voormalige Portugese synagoge van Den Haag. De Vrije Academie biedt u een aantrekkelijk middagprogramma vol joodse geschiedenis, cultuur, literatuur en muziek.

Rabbijn Awraham Soetendorp, emeritus rabbijn van de Liberaal Joodse gemeente van Den Haag en historici Jan Stoutenbeek en Paul Vigeveno, auteurs van de recent verschenen Gids van joods erfgoed in Nederland’, belichten de veelzijdige positie van joden in Nederlandse samenleving en de bijdrage die zij hieraan hebben geleverd.
De lezingen worden afgewisseld door warmbloedige, romantische en virtuoze muziek van joodse componisten uit de 19e en 20e eeuw, uitgevoerd door het Leo Smit Ensemble. Eleonore Pameijer leidt elk muziekstuk kort in.

Bij de prijs inbegrepen zit de recent verschenen omvangrijke Gids van joods erfgoed in Nederland ter waarde van € 39,99. U dient deze zelf aan uw winkelmandje toe te voegen. Bekijk het boek hier.

Inloop vanaf 13.30 uur. Het programma begint om 14.00 uur en eindigt om ca 16.15 uur. De lezingen duren 20 tot 30 minuten en worden afgewisseld door korte muziekuitvoeringen.
Vanwege de religieuze bestemming van de locatie wordt er geen consumptie aangeboden.

• Rabbijn Awraham Soetendorp zal een historische schets geven van de voormalige Portugeesche synagoge van Den Haag, ingewijd in alle luister in 1726. De verwerving en restauratie van dit verweesde joodse erfgoed door de Liberaal Joodse Gemeente na de sjoa, zal hij plaatsen binnen de opmerkelijke ontwikkeling van het Liberale Jodendom in Nederland.
• Jan Stoutenbeek geeft een toelichting op de rol van de joden in de Nederlandse samenleving door de eeuwen heen, waarbij met name demografische, sociale en economische aspecten van de joodse aanwezigheid worden geduid. Ook wordt ingegaan op de wijze waarop de joden binnen deze context hun bestaan hebben gevonden en hierbij in een aantal gevallen een bijzondere bijdrage hebben geleverd aan de ontwikkeling van de Nederlandse economie.
• Paul Vigeveno belicht de invloed die verschillende joodse politici en schrijvers hebben gehad op de Nederlandse samenleving. Een aanzienlijk aantal joden heeft een actieve rol gespeeld in de politiek, met name in de sociaaldemocratische beweging. Vele joodse schrijvers hebben een bijdrage geleverd aan de Nederlandse literatuur, waarbij typerende karakteristieken van de lokale cultuur en leefwijze gegeven worden. Menigeen kon niet ontkomen aan de uiteenlopende vormen van een anti-joodse houding in Nederland, wat zich weerspiegelt in hun proza.
• Het muziekprogramma wordt uitgevoerd door het Leo Smit Ensemble: Eleonore Pameijer - fluit, Ursula Schoch – viool en Marcel Worms – piano.
  Leo Smit (1900 - 1943) - Hommage à Sherlock Holmes voor piano & Lento uit de Sonate voor fluit en piano
  Andries de Rosa (1869 - 1943) - Rhapsodie Orientale voor viool en piano
  Dick Kattenburg (1919 - 1944) - Pièce voor fluit en piano
  Rosy Wertheim (1888 - 1949) - Le Tsigane dans la lune voor fluit, viool en piana

Deze bijzondere werken zijn de afgelopen jaren herontdekt.

Mannelijke bezoekers dragen in de synagoge een hoofdbedekking, dit kan bijvoorbeeld een zelf meegebrachte hoed of pet zijn. Er zijn ook leen-keppeltjes aanwezig.

• Rabbijn Awraham Soetendorp is emeritus rabbijn van de Liberaal Joodse gemeente van Den Haag, voormalig voorzitter van de Europese unie van progressief joodse gemeenten en lid van de Europese raad van religieuze leiders. Hij is mede-initiatiefnemer van Het handvest van de aarde en Het Handvest van compassie.
• Jan Stoutenbeek heeft sociaaleconomische geschiedenis en sociale geografie gestudeerd aan de Universiteit van Amsterdam. Stoutenbeek werkte voor de gemeente Amsterdam waar hij leiding gaf aan meerdere grootstedelijke projecten, de laatste jaren als directeur van het project de Zuidas. Sindsdien wijdt hij zich volledig aan de geschiedschrijving.
• Paul Vigeveno studeerde geschiedenis aan de lerarenopleiding en aan het Nutsseminarium van de UvA. Vervolgens doceerde hij een tiental jaren en vervulde uiteenlopende functies in het onderwijs. Sinds 1989 organiseerde hij uiteenlopende cultuurhistorische reizen, o.a. onder de naam Voyage & Culture en Academische Reizen. Hij publiceerde daarnaast verscheidene culturele reisgidsen.